مقاله ها

بار الکتریکی مصرفی در پروژه های صنعتی (فیلم آموزشی. شماره یک)

مهندس پژمان تراکمه

8 دقیقه مطالعه

فیلم آموزشی سیستم های برق و کنترل نیکسا: جلسه دوم

مفهوم بار الکتریکی مصرفی در پروژه های صنعتی و تعیین پارامترهای مرتبط با آن

 

 

هر مصرف کننده الکتریکی که در پروژه مورد استفاده قرار می گیرد از جمله موتورهای الکتریکی، سیستم های گوناگونی هم چون سیستم های روشنایی، تاسیسات گرمایشی و سرمایشی، هیترها و ...، همگی بار الکتریکی مصرفی نامیده می شوند.

 


از نیکسا بخواهید: طراحی سیستم های برق صنعتی 


 

انواع بارهای الکتریکی مصرفی پروژه :

بارهای فرایندی (Process Load): به بارهایی گفته می شود که در مسیر اهداف فرایندی طراحی حضور دارند و توان مصرفی آن ها محاسبه گردیده است. مانند پمپ ها، کمپرسورها و یا شیرهای کنترلی موجود در یک پروژه.

بار غیر فرایندی (Non-Process Load) یا عمومی (General)، سایر بارهای الکتریکی هستند که در پروژه مورد نیاز می باشند اما در واحد فرایندی محاسبه نمی گردند. بارهای مصرفی ساختمان های اداری، تاسیسات گرمایشی و سرمایشی و انواع سیستم های روشنایی (مانند داخل ساختمان ها و معابر) از جمله این بارها هستند که توسط مهندس برق و بر اساس نقشه پروژه (Site Plan) و ساختمان ها محاسبه و در نهایت به سایر بارهای موجود در پروژه اضافه می گردد.

 


در نیکسا بخوانید: اصول و مفاهیم (PID و PFD برای مهندسان کنترل و ابزاردقیق)


 

تعداد بارهای فرایندی و توان مصرفی آن ها توسط واحد فرآیند ارائه می گردد. واحد فرایند جهت شناسایی یکسان بارهای فرایندی در تمامی واحدهای طراحی هم چون سیویل، مکانیک، پایپینگ، برق، کنترل و ابزاردقیق به تمامی بارهای مصرفی، کد منحصر به فردی به نام کد فرایندی (PID-TAG) اختصاص می دهد. به همراه این کد، ویژگی هایی چون شرح عملکرد بار مصرفی و موارد دیگری افزوده می گردد که به صورت زیر ارائه می شوند:

  1. PID-TAG: یک کد منحصر به فرد متعلق به بار مصرفی یک تجهیز
  2. Description: شرح عملکرد بار مصرفی
  3.  Service/Stand By: مشخص کننده حضور مستقیم و یا رزرو بودن بار مصرفی در فرایند
  4. توان مصرفی (Power): بر حسب کیلووات یا اسب بخار (Kw,Hp)
  5. Normal/Emergency: مشخص کننده نوع عملکردی بار مصرفی در حالت عادی و یا زمان قطع برق

 


در نیکسا بخوانید: اختصارات فرآیندی (PID و PFD برای مهندسان کنترل و ابزاردقیق)


 

برای درک بهتر مفاهیم بالا به مثال زیر توجه کنید:

  • AC101A-AC101B-AC101A
  • Air Compressor
  • 2SER+1STBY
  • Kw 75
  • Normal

 


در نیکسا بخوانید: کاربرد در سیستم کنترل (PID و PFD برای مهندسان کنترل و ابزاردقیق)


 

اصطلاحات بالا بدین معناست...

در بخشی از یک پروژه صنعتی، سه عدد، کمپرسور هوا (Air Compressor) نصب شده است. به این سه تجهیز به ترتیب کدهای فرایندی  AC101A ,AC101B,AC101C اختصاص داده شده است. دو تجهیز همیشه در حال کار بوده (2SER) و تک تجهیز دیگر در حالت رزرو است (1STBY).در هنگام استفاده از دیزل ژنراتور در زمانی که ممکن است قطع ناگهانی برق رخ دهد؛ نیازی به راه اندازی این کمپرسورها وجود ندارد.

 


در نیکسا بخوانید: مدارک برق قدرت (Load List و Single-Line Diagram)


 

موتورهای الکتریکی (ElectroMotor)

از پر کاربردترین بارهای مصرفی در پروژه های صنعتی، الکتروموتورها هستند. در نمونه زیر، یک موتور الکتریکی با توان مفید ۷۵ کیلووات به تصویر کشیده شده است. این توان خروجی (Output Power) بر روی شفت موتور پیاده می شود و جنس آن مکانیکی است. در حالی که در چنین شرایطی، واحد برق بر اساس توان الکتریکی تحویلی یا همان توان ورودی (Input Power) محاسبه می شود…

 

بارالکتریکی مصرفی پروژه

شکل (1). توان ورودی (Input Power) و خروجی (Output Power) الکتروموتورها

 


در نیکسا بخوانید: اپلیکیشن محاسبات پارامترهای الکتروموتور (ELECONDESIGN)


 

به دلیل ارائه راندمان های گوناگون توسط سازندگان گوناگون در یک الکتروموتور با کیلووات (توان) مشخص، توان ورودی تحویل شده به الکتروموتورها نیز متفاوت است. هرچه کیفیت ساخت یک موتور الکتریکی بالاتر باشد؛ راندمان آن به 100 (درصد) نزدیک تر خواهد بود. یک راندمان به صورت ایده آل می تواند 100 (درصد) باشد.

در این گونه محاسبات، بیش تر مهندسان برق، دچار اشتباه می شوند و توان خروجی یک موتور الکتریکی (توان بر روی شفت) را همان توان مصرفی در نظر می گیرند که در نتیجه تمامی پارامترهای الکتریکی بر این اساس محاسبه می شوند. پیرو این اشتباه محاسباتی، سایر پارامترها هم چون "خازن تصحیح ضریب قدرت" نیز به غلط محاسبه می شوند.

راندمان موتور، الکتروموتور 75 کیلووات ساخت شرکت زیمنس (Siemens)، 91 درصد است. به بیان دیگر، توان الکتریکی مصرفی برای این الکتروموتور 82.4 کیلووات محاسبه می شود. در نتیجه مصرف این مجموعه موتوری، 165 کیلوات است نه 150 کیلووات.

 

پارامترهای مرتبط با بار الکتریکی مصرفی

فرمول توان مصرفی موتور

توان الکتریکی موتور

 

بر این اساس...

  • جریان در یک الکتروموتور سه فاز:

فرمول جریان الکتروموتور سه فاز

جریان موتور 3فاز

 


از نیکسا بدانید: شرکت طراحی و مهندسی نیرو کنترل سامان (نیکسا)


 

  • جریان در یک الکتروموتور تک فاز :

فرمول جریان الکتروموتور تک فاز

جریان موتور 1فاز

 

توان ظاهری

apparet power

 

توان راکتیو

reactive power

نکته: توان اکتیو (Active Power) الکتروموتور نیز همان توان مصرفی الکتروموتور در نظر گرفته می شود.

 

در نهایت، فرمول محاسباتی زیر نتیجه می شود...

 کل بارهای مصرفی در یک پروژه = مجموع توان الکتریکی مصرفی فرآیندی (در حالت سرویس) + مجموع توان مصرفی غیر فرایندی (عمومی)

نکته: توان الکتریکی موتورهایی که به صورت رزرو موجود هستند، در این محاسبه لحاظ نمی گردد.

 

این اطلاعات در واحد های طراحی به این صورت مورد استفاده قرار نمی گیرد ولی می تواند ایده ای نو در رابطه با محاسبه پارامترهای مرتبط با توان کل برق مصرفی ارائه نماید.

 


با نیکسا حساب کنید: ماشین محاسباتی پارامترهای تابلوهای برق


دانلود رایگان مجموعه ماشین های محاسباتی مهندسی برق و کنترل نیکسا


 

در جدول زیر ضریب توان و راندمان الکتروموتورهای سه فاز با ولتاژهای ۳۸۰ و ۴۰۰ ولت جهت محاسبات اولیه، مشاهده می شود:

جدول الکتروموتورهای سه فاز

 

در این جدول نیز ضریب توان و راندمان الکتروموتورهای تک فاز لحاظ شده است:

موتور تک فاز

 

در مقاله بعدی نحوه جانمایی بارهای الکتریکی و اختصاص آن ها به تابلوهای برق و در نهایت "محاسبه توان مصرفی تابلوهی برق"و تجمیع آن ها جهت محاسبه کل توان برق مصرفی، توضیحاتی ارائه می گردد...

 


آغاز مجموعه ویدئوهای آموزشی...

مقاله بعدی: بار مصرفی در سایت پروژه (Site Plan)


 

برچسب ها:

بار مصرفیبار فرایندیبار غیرفرایندیتوان الکتریکی مصرفیپروژه صنعتی

دیدگاه شما